कुनै विशेष पुर्खाको सन्तान दरसन्तानको रेखाचित्र वा वंशवृक्ष सहितको नालीवेली नै वंशावली हो । अंग्रेजीमा Geneology भनिन्छ भने याक्थुङ भाषामा थाकमिङस्र भनिन्छ । कुनैपनि वंशको पुर्खा पहिचान गरी उसको सन्ततिहरूको क्रमबद्ध सूची सहितको इतिहास हो वंशावली । वंशावलीमा भाषा, भेषभूषा, संस्कार, सँस्कृति, परम्परा, रहन सहन, भूगोल, गतिविधी सम्पूर्ण कुरा समेटेर दस्तावेजीकरण गरिन्छ । अहिलेको यो भूमण्डलीकरणको जमानामा विश्वभरी छरिएर रहेता पनि म को हूँ ? र कहाँ छु ? मेरो पुर्खा को को हुन ? कहाँकहाँ थिए ? हाल वर्तमानको वंश दाजुभाइहरू कहाँकहाँ छन् ? मेरो भेषभूषा धर्म संस्कार सँस्कृति के हो आदि सबै कुरा छर्लङ्ग देखाउने दर्पण हो वंशावली ।

वंशावलीमा कुनै विशेष पुर्खाबाट नाम थर सहित पुस्ता नं. सहित सुचिकरण रेखाङकीत गरिने भएको हुँदा साइनो अर्थात् नाता सम्बन्ध केलाउन सजिलो हुन्छ । विश्वको जुनसुकै कुनामा रहे बसेतापनि वंशभित्रका हरेक व्यक्ति व्यक्तिलाई एकताको मालामा सुत्रबद्ध गर्दछ । वंशावलीले आफुलाई आफैले खोज्ने भेट्ने चिन्ने चिनाउने कार्य गर्दछ तर यो प्रकृया निरन्तर चलि रहन्छ । त्यसैले एक प्रकारले भन्नु पर्दा यो अन्त्यहिन खोज अनुसन्धान कार्य पनि हो ।